O zabiegu
Artroskopia kolana z szyciem łąkotki
Łąkotki to dwa chrzęstne półksiężyce leżące między kością udową a piszczelową. Rozkładają obciążenie na większą powierzchnię, amortyzują wstrząsy i współuczestniczą w stabilizacji kolana. Ich znaczenie widać najlepiej wtedy, gdy ich zabraknie: usunięcie znacznej części łąkotki wyraźnie zwiększa ryzyko wcześniejszego zwyrodnienia stawu.
Dlatego współczesne postępowanie zmieniło się w jednym zasadniczym punkcie: jeśli łąkotkę da się zszyć, szyje się ją, zamiast usuwać uszkodzony fragment.
Kiedy szycie jest możliwe. Łąkotka jest ukrwiona tylko w części obwodowej — im bliżej środka stawu, tym gorzej. Uszkodzenia w strefie dobrze ukrwionej mają realną szansę zrosnąć się po zszyciu. Znaczenie mają też kształt i wiek uszkodzenia: świeże pęknięcia podłużne rokują lepiej niż złożone uszkodzenia zwyrodnieniowe. Ostateczna ocena możliwa jest dopiero podczas artroskopii, po obejrzeniu uszkodzenia z bliska.
Przebieg zabiegu. Operacja wykonywana jest artroskopowo, przez dwa lub trzy niewielkie nacięcia skóry. Uszkodzone brzegi łąkotki są odświeżane, a następnie zbliżane i zespalane szwami przy użyciu implantów. Zabieg trwa zwykle od trzydziestu do sześćdziesięciu minut i najczęściej jest wykonywany w trybie jednodniowym.
Częsty kontekst. Uszkodzenie łąkotki bardzo często towarzyszy zerwaniu więzadła krzyżowego przedniego. W takich przypadkach szycie łąkotki wykonuje się razem z rekonstrukcją ACL — zszywanie łąkotki w niestabilnym kolanie znacząco pogarsza szansę na zrost.
Rekonwalescencja jest dłuższa niż po usunięciu łąkotki i to jest świadomy koszt tej metody. Po meniscektomii pacjent wraca do sprawności w kilka tygodni; po szyciu zrost wymaga czasu. Zwykle przez kilka tygodni obowiązuje orteza z ograniczeniem zakresu zginania i ograniczone obciążanie kończyny, a powrót do sportu zajmuje orientacyjnie od czterech do sześciu miesięcy. W zamian pacjent zachowuje łąkotkę.
Ryzyko obejmuje brak zrostu wymagający ponownej operacji, infekcję, zakrzepicę, sztywność stawu oraz przejściowe dolegliwości w okolicy założonych szwów.
O tym, czy łąkotkę da się zszyć, decyduje ocena śródoperacyjna — oba warianty postępowania omawiamy z pacjentem przed zabiegiem.
Wskazania
Uszkodzenie łąkotki w strefie ukrwionej, kwalifikujące się do zszycia
Świeże pęknięcie podłużne łąkotki, zwłaszcza u osoby młodej i aktywnej
Uszkodzenie typu „rączka od wiadra” powodujące blokowanie kolana
Uszkodzenie łąkotki towarzyszące zerwaniu więzadła krzyżowego przedniego
Ból po stronie przyśrodkowej lub bocznej szpary stawowej nasilający się przy skręcaniu
Nawracający wysięk i uczucie przeskakiwania w stawie
Nieskuteczność leczenia zachowawczego przy potwierdzonym uszkodzeniu
Przebieg leczenia
Konsultacja
Wywiad lekarski, badanie fizykalne, analiza dokumentacji i wyników obrazowania
Diagnoza i plan
Precyzyjna diagnoza z wykorzystaniem badań obrazowych, omówienie opcji leczenia
Zabieg
Procedura wykonana z najwyższą precyzją, przy użyciu nowoczesnych technik
Rehabilitacja
Indywidualny plan powrotu do sprawności, kontrole pooperacyjne
Pytania
Najczęściej zadawane pytania
Bo łąkotka chroni chrząstkę. Usunięcie jej znacznej części zwiększa ryzyko zwyrodnienia kolana w kolejnych latach. Szycie jest inwestycją: dłuższa rekonwalescencja teraz w zamian za zachowanie amortyzacji stawu.
Nie. Decyduje lokalizacja uszkodzenia, jego kształt i wiek oraz jakość tkanki. Ostateczna ocena następuje w trakcie artroskopii — dlatego przed zabiegiem omawiamy oba warianty postępowania.
Stosowane implanty i szwy zależą od techniki. Część materiałów jest wchłanialna, część pozostaje w łąkotce na stałe, nie powodując dolegliwości.
Orientacyjnie od czterech do sześciu miesięcy. Chodzenie wraca znacznie wcześniej, ale skręcanie i obciążenia dynamiczne wymagają pełnego zrostu.
Zdarza się to u części pacjentów. Wtedy rozważa się ponowny zabieg — zszycie lub usunięcie uszkodzonego fragmentu.
Zwykle tak, przez kilka tygodni, z ograniczeniem zakresu zginania. Szczegóły protokołu ustalamy indywidualnie po operacji.
Kierownik kliniki
dr n. med. Tomasz Poboży
Specjalista II st. Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu
Doktor nauk medycznych, specjalista II stopnia ortopedii i traumatologii narządu ruchu z ponad 25-letnim doświadczeniem w ultrasonografii ortopedycznej.
Koordynator ortopedii w Klinice Chirurgii Szpitala Medicover w Warszawie. Pierwszy na świecie zabieg wszczepienia spacera podbarkowego InSpace Balloon pod kontrolą USG.