O zabiegu
Endoprotezoplastyka jednoprzedziałowa stawu kolanowego jest operacją oszczędzającą, podczas której implantem zastępuje się tylko zniszczoną część kolana, zachowując zdrowe powierzchnie, większość kości i naturalne więzadła. Zabieg określa się też jako endoprotezę częściową kolana, protezę jednoprzedziałową, alloplastykę jednokłykciową, unicompartmental knee arthroplasty, UKA, UKR albo partial knee replacement. Najczęściej operuje się przedział przyśrodkowy, rzadziej boczny. Celem jest zmniejszenie bólu i zachowanie możliwie naturalnego ruchu kolana.
Kolano ma trzy główne przedziały: przyśrodkowy i boczny pomiędzy kością udową a piszczelową oraz rzepkowo-udowy pomiędzy rzepką a kością udową. Klasyczna endoproteza jednoprzedziałowa zastępuje wyłącznie przyśrodkową albo boczną powierzchnię udowo-piszczelową. Endoprotezoplastyka rzepkowo-udowa także jest zabiegiem częściowym, lecz stanowi odrębną procedurę. Założenie dwóch oddzielnych implantów częściowych nazywa się endoprotezoplastyką dwukompartmentową lub bi-unicompartmental i wymaga szczególnej kwalifikacji.
Na czym polega oszczędność zabiegu. Operator usuwa cienką warstwę zużytej chrząstki i kości tylko z chorego kłykcia kości udowej oraz odpowiadającej mu części plateau piszczeli. Na kości udowej osadza metalowy komponent, na piszczeli metalową tacę z wkładką polietylenową albo jednoczęściowy element wykonany w całości z polietylenu. Zachowane pozostają zdrowy przedział udowo-piszczelowy, staw rzepkowo-udowy, łąkotka po stronie nieoperowanej, więzadła poboczne oraz zwykle więzadło krzyżowe przednie i tylne. Dzięki temu kolano może zachować bardziej fizjologiczne czucie, stabilność i wzorzec ruchu niż po całkowitej endoprotezoplastyce, ale tylko wtedy, gdy pozostawione struktury są rzeczywiście zdrowe i wydolne.
Kwalifikacja do UKA. Najlepszym wskazaniem jest objawowa, zaawansowana choroba zwyrodnieniowa jednego przedziału, najczęściej przednio-przyśrodkowa, z utratą chrząstki „kość o kość". Ból powinien odpowiadać zmianom, a leczenie zachowawcze nie zapewniać poprawy. Potrzebne są RTG w obciążeniu, projekcja boczna i osiowa rzepki, czasem zdjęcia stresowe lub całej kończyny. Rezonans pomaga w sytuacji niejednoznacznej, lecz nie zastępuje badania i zdjęć na stojąco.
Więzadła muszą zapewniać funkcjonalną stabilność, a deformacja szpotawa lub koślawa powinna być możliwa do skorygowania bez agresywnego uwalniania tkanek. W klasycznej UKA szczególne znaczenie ma wydolne ACL, ponieważ jego brak może prowadzić do nieprawidłowego przesuwania kości piszczelowej, zużycia wkładki i obluzowania. U wybranych pacjentów bez objawowej niestabilności albo przy jednoczesnej rekonstrukcji ACL możliwe są odstępstwa, nie jest to jednak rutynowa kwalifikacja. Zaawansowane zmiany drugiego przedziału, zapalne zniszczenie stawu, niestabilność, niekorygowalna deformacja lub znaczny przykurcz przemawiają za endoprotezą całkowitą. Sam młody wiek, większa masa ciała, chondrokalcynoza ani umiarkowane zmiany rzepkowo-udowe nie są automatycznym przeciwwskazaniem.
Endoproteza przyśrodkowa i boczna. Przyśrodkowa endoprotezoplastyka jednoprzedziałowa leczy izolowane zużycie wewnętrznej części kolana, często związane ze szpotawością. UKA boczna jest przeznaczona do izolowanych zmian po stronie zewnętrznej, zwykle z koślawością. Przedział boczny ma inną anatomię: większą naturalną ruchomość, odmienny tor kłykcia i wpływ mechanizmu ryglowania kolana. Dlatego komponenty boczne, rotacja tacy i bilans tkanek wymagają innego planowania. Nie wystarczy założyć „przyśrodkowej protezy po drugiej stronie". W konstrukcjach mobilnych po stronie bocznej szczególnie ważna jest kontrola ryzyka zwichnięcia wkładki.
Wkładka stała — fixed-bearing. W endoprotezie ze stałą wkładką polietylen jest zablokowany w metalowej tacy piszczelowej albo stanowi cały komponent piszczelowy typu all-polyethylene. Konstrukcja jest mechanicznie prostsza, dobrze toleruje niewielkie różnice bilansu i nie niesie ryzyka zwichnięcia ruchomej wkładki. Mniejsza zgodność powierzchni może zwiększać miejscowe naprężenia i zużycie polietylenu, dlatego istotne są jego jakość, odpowiednia grubość oraz prawidłowe ustawienie komponentów. Nowoczesne fixed-bearing UKA mają bardzo dobre wyniki, a dane rejestrowe części najlepiej udokumentowanych systemów nie potwierdzają, że są rozwiązaniem gorszym.
Wkładka mobilna — mobile-bearing. Ruchoma, meniskowa wkładka nie jest sztywno połączona z tacą. Przesuwa się i obraca w kontrolowany sposób pomiędzy wysoce dopasowanymi komponentami, zwiększając powierzchnię kontaktu i teoretycznie zmniejszając naprężenia oraz zużycie polietylenu. Pozwala odtworzyć ruch podobny do funkcji naturalnej łąkotki, lecz wymaga wyjątkowo dokładnego ustawienia implantów i zrównoważenia więzadeł. Zbyt luźne kolano może sprzyjać zwichnięciu wkładki, a zbyt ciasne — przeciążeniu kości, ograniczeniu ruchu i progresji zmian w innych przedziałach. Wkładka może też ulec zakleszczeniu lub uszkodzeniu przez cement. Badania nie wykazują uniwersalnej przewagi wkładki mobilnej nad stałą; liczy się konkretny system, wskazania i doświadczenie operatora.
Metal-backed i all-polyethylene. Metalowa taca piszczelowa rozkłada obciążenia, utrzymuje wkładkę stałą lub mobilną i może mieć porowatą powierzchnię bezcementową. Jednoczęściowy komponent all-polyethylene nie ma metalowej podstawy, jest cementowany i wymaga odpowiedniej grubości oraz starannego podparcia kością. Wynik zależy od całej konstrukcji i techniki.
Mocowanie cementowane. Cement kostny PMMA wnika w przygotowaną kość gąbczastą i zapewnia natychmiastowe osadzenie komponentów. Metoda ma wieloletnią dokumentację i pozwala kompensować niewielkie nierówności łoża. Nadmiar cementu musi zostać dokładnie usunięty, ponieważ pozostawiony fragment może drażnić błonę maziową, uszkadzać wkładkę albo powodować konflikt. Zbyt głębokie cięcie piszczeli, nadmierne cementowanie lub nieprawidłowa pozycja zwiększają ryzyko bólu, obluzowania i złamania plateau.
Mocowanie bezcementowe. Implant press-fit uzyskuje stabilność pierwotną przez precyzyjne dopasowanie, kołki lub inne elementy mocujące, a następnie stabilność biologiczną dzięki wrastaniu kości w porowatą powierzchnię tytanu, tantalu albo powłokę osteokondukcyjną. Eliminuje ryzyko pozostawienia cementu i może skrócić etap implantacji, ale wymaga dobrej jakości kości, bardzo dokładnych cięć i stabilnego osadzenia bez uszkodzenia plateau. Nie każdy implant bezcementowy ma takie same wyniki. Obiecujące dane dotyczą określonych, dobrze przebadanych systemów; nie można ich automatycznie przenosić na wszystkie konstrukcje. Cementowana i bezcementowa UKA są pełnoprawnymi metodami, a wybór zależy od kości pacjenta, budowy implantu i doświadczenia operatora.
Nowoczesne UKA. W ostatniej dekadzie zwiększono liczbę rozmiarów, poprawiono dopasowanie elementów przyśrodkowych i bocznych, polietylen, blokowanie wkładki oraz porowate powierzchnie do osteointegracji. Planowanie 3D, instrumenty indywidualne, nawigacja i robotyka mogą poprawiać realizację planu, lecz robot nie wybiera wskazań i nie operuje sam. Obecnie wykonuję UKA przy użyciu precyzyjnego instrumentarium konwencjonalnego, bez robota. Kwalifikacja i technika są ważniejsze od samej nazwy technologii.
Przebieg operacji. Zabieg wykonuje się zwykle przez krótszy dostęp po stronie chorego przedziału, bez wywracania rzepki i bez przecinania więzadeł krzyżowych. Po ocenie wszystkich przedziałów operator potwierdza, czy możliwe jest bezpieczne pozostawienie zdrowych powierzchni. Następnie wykonuje oszczędne cięcia kości, usuwa osteofity zaburzające ruch, dobiera rozmiary, sprawdza próbne komponenty, napięcie więzadeł, zakres ruchu i tor wkładki. Nie należy „wyprostować kolana za wszelką cenę": nadmierna korekcja szpotawości lub koślawości może przeciążyć pozostawiony przedział i przyspieszyć jego zwyrodnienie. Jeżeli śródoperacyjnie okaże się, że choroba jest bardziej rozległa, więzadła niewydolne albo stabilne osadzenie UKA niemożliwe, właściwym postępowaniem może być założenie endoprotezy całkowitej.
Operacja wymaga bloku do zabiegów implantacyjnych, profilaktyki antybiotykowej, filtrowanego nawiewu, pełnej gamy rozmiarów i możliwości konwersji do TKA. Stosuje się znieczulenie przewodowe lub ogólne, często z blokadą przeciwbólową. Mniejszy zakres preparowania zwykle oznacza mniejszą utratę krwi, krótszy pobyt i szybszy wczesny powrót funkcji niż po TKA. Pacjent często chodzi z pomocą w dniu operacji albo następnym; rehabilitacja odtwarza ruch, chód, równowagę i siłę.
UKA czy endoproteza całkowita. Dobrze dobrana endoproteza jednoprzedziałowa zachowuje więcej kości i więzadeł, daje bardziej naturalne czucie kolana, większy zakres ruchu i szybszą wczesną rekonwalescencję. Ma też mniejsze ryzyko części powikłań ogólnych. Nie leczy jednak pozostawionych przedziałów, dlatego może wymagać konwersji do TKA z powodu progresji zwyrodnienia, obluzowania, zużycia, bólu, złamania lub niestabilności. Rejestry często pokazują wyższe średnie ryzyko rewizji UKA niż TKA, szczególnie przy małej liczbie wykonywanych zabiegów. Jednocześnie randomizowane badanie TOPKAT wykazało po 10 latach podobne wyniki, reoperacje i rewizje obu metod u właściwie zakwalifikowanych chorych operowanych przez doświadczonych chirurgów. Najlepszą operacją nie jest zawsze zabieg najmniejszy ani największy, lecz ten, który odpowiada rzeczywistemu zakresowi choroby.
Możliwe powikłania to zakażenie, zakrzepica, krwiak, problem z raną, uszkodzenie nerwu lub naczynia, sztywność, ból, złamanie plateau, obluzowanie, zużycie polietylenu, zwichnięcie wkładki mobilnej, niestabilność, progresja zwyrodnienia i rewizja. Kwalifikacja w Warszawie lub Ciechanowie obejmuje analizę objawów, stabilności, osi i pełnych obrazów RTG. Pozwala dobrać stronę, wkładkę i mocowanie albo rekomendować inną metodę leczenia.
Wskazania
Zaawansowana, objawowa choroba zwyrodnieniowa ograniczona do przyśrodkowego przedziału stawu kolanowego
Izolowana choroba zwyrodnieniowa bocznego przedziału kolana po dokładnej ocenie jego specyficznej anatomii i stabilności
Pełna albo prawie pełna utrata chrząstki w jednym przedziale, najlepiej potwierdzona zdjęciami RTG w obciążeniu
Ból zlokalizowany głównie po stronie zniszczonego przedziału, zgodny z badaniem i obrazami radiologicznymi
Utrzymujące się dolegliwości mimo rehabilitacji, modyfikacji aktywności, leków, redukcji masy ciała i innych właściwych metod zachowawczych
Ograniczenie chodzenia, wchodzenia po schodach, pracy, snu lub codziennej aktywności spowodowane bólem jednego przedziału kolana
Martwica kostna albo ogniskowe zapadnięcie kłykcia ograniczone do jednego przedziału, jeśli pozostałe struktury spełniają kryteria UKA
Pourazowe, izolowane zniszczenie jednego przedziału przy zachowanej stabilności więzadłowej i możliwej do skorygowania osi
Szpotawość w zmianach przyśrodkowych albo koślawość w zmianach bocznych, jeśli deformacja jest funkcjonalnie korygowalna
Zachowany, funkcjonalny zakres ruchu umożliwiający prawidłową pracę endoprotezy częściowej
Wydolne więzadła poboczne oraz funkcjonalnie stabilne więzadła krzyżowe zgodnie z wymaganiami wybranego implantu
Zachowana chrząstka w przeciwnym przedziale udowo-piszczelowym bez zaawansowanego, objawowego zwyrodnienia
Brak zaawansowanej zapalnej destrukcji całego stawu lub innej choroby uniemożliwiającej pozostawienie naturalnych powierzchni
Pacjent, u którego UKA i TKA są obie technicznie możliwe, po omówieniu różnic w rekonwalescencji, odczuwaniu kolana i ryzyku rewizji
Świadoma akceptacja przez pacjenta możliwości śródoperacyjnej konwersji do endoprotezy całkowitej, jeżeli rzeczywisty stan kolana wykluczy UKA
Przebieg leczenia
Konsultacja
Wywiad lekarski, badanie fizykalne, analiza dokumentacji i wyników obrazowania
Diagnoza i plan
Precyzyjna diagnoza z wykorzystaniem badań obrazowych, omówienie opcji leczenia
Zabieg
Procedura wykonana z najwyższą precyzją, przy użyciu nowoczesnych technik
Rehabilitacja
Indywidualny plan powrotu do sprawności, kontrole pooperacyjne
Pytania
Najczęściej zadawane pytania
Podczas zabiegu zastępuje się metalowymi i polietylenowymi elementami wyłącznie zniszczony przyśrodkowy albo boczny przedział kolana. Zdrowy drugi przedział, staw rzepkowo-udowy, większość kości oraz zwykle oba więzadła krzyżowe pozostają zachowane. Jest to częściowa, a nie całkowita wymiana powierzchni stawowych.
UKA leczy jeden przedział i zachowuje pozostałe powierzchnie, ACL, PCL oraz więcej kości. TKA zastępuje oba przedziały udowo-piszczelowe, usuwa łąkotki i ACL, a PCL zachowuje albo zastępuje zależnie od konstrukcji. UKA zwykle oznacza szybszą wczesną rekonwalescencję i bardziej naturalne czucie, natomiast TKA jest właściwsza przy chorobie wieloprzedziałowej lub niestabilności.
Najczęściej zastępuje się przedział przyśrodkowy, rzadziej boczny. Izolowane zwyrodnienie rzepkowo-udowe można leczyć endoprotezą rzepkowo-udową, lecz jest to inny implant i inna operacja. Zastąpienie dwóch przedziałów oddzielnymi implantami jest zabiegiem dwukompartmentowym.
Pacjent z istotnym bólem i zaawansowaną utratą chrząstki ograniczoną do jednego przedziału, z zachowaną chrząstką w pozostałej części kolana, odpowiednią ruchomością i funkcjonalnie stabilnymi więzadłami. Deformacja powinna być możliwa do skorygowania, a objawy muszą odpowiadać lokalizacji zmian w RTG.
Podstawą są badanie kliniczne i aktualne zdjęcia RTG kolana w obciążeniu: AP, boczne, osiowe rzepki oraz projekcja oceniająca tylną część szpary. Pomocne bywają zdjęcia całej kończyny i stresowe. Rezonans lub tomografia są zlecane w wybranych przypadkach, a przed operacją wykonuje się również badania laboratoryjne i ocenę internistyczno-anestezjologiczną.
Nie ma jednej minimalnej granicy wieku. Młodszy, aktywny pacjent może korzystać z zachowania kości i więzadeł, ale ma dłuższy przewidywany czas użytkowania implantu i większe ryzyko rewizji w ciągu życia. Alternatywą może być osteotomia korekcyjna; wybór zależy od osi, aktywności i charakteru zmian.
Sama wartość BMI nie stanowi automatycznego zakazu, ale większa masa zwiększa obciążenie implantu, ryzyko problemów z raną, infekcji i progresji zmian. Liczą się również jakość kości, rozkład tkanki tłuszczowej, aktywność i choroby współistniejące. Redukcja masy ciała przed operacją poprawia bezpieczeństwo obu rodzajów endoprotezoplastyki.
Objawowa niestabilność przednia jest istotnym przeciwwskazaniem do typowej UKA. U wybranych starszych pacjentów z funkcjonalnie stabilnym kolanem albo przy jednoczesnej rekonstrukcji ACL zabieg może być rozważany, lecz wymaga szczególnego doświadczenia. Nie należy zakładać UKA tylko na podstawie wieku bez sprawdzenia rzeczywistej stabilności.
Nie każde. Umiarkowane zmiany, osteofity albo ubytek chrząstki bez istotnych objawów nie muszą pogarszać wyniku, zwłaszcza przyśrodkowej UKA. Zaawansowane, objawowe zużycie, głębokie bruzdy, ubytek kości lub ciężkie zmiany bocznej powierzchni rzepki mogą przemawiać za TKA albo odrębnym planem leczenia.
Tak, jeśli martwica lub złamanie podchrzęstne z zapadnięciem ogranicza się do jednego kłykcia, pozostała chrząstka jest zachowana, więzadła stabilne i możliwe jest pewne osadzenie komponentu. Rozległy ubytek kości, wiele ognisk albo choroba wieloprzedziałowa mogą wymagać TKA.
Tak. Robot może pomóc zaplanować pozycję komponentów, kontrolować granice cięcia i oceniać bilans więzadeł. Nie operuje sam i nie potrafi naprawić błędnej kwalifikacji. Obecnie wykonuję zabieg precyzyjnym instrumentarium konwencjonalnym bez robota; jest to uznana technika pozwalająca uzyskać bardzo dobry wynik.
Tak. Po otwarciu stawu można stwierdzić bardziej rozległe zniszczenie chrząstki, niewydolność ACL, niemożliwą do zbilansowania deformację, ubytek kości lub złamanie. Wtedy bezpieczniej jest wykonać całkowitą endoprotezoplastykę. Taka możliwość powinna być omówiona przed zabiegiem, a pełny zestaw implantów dostępny na sali.
Najczęściej około 45–90 minut, zależnie od strony, budowy implantu, deformacji i doświadczenia zespołu. Przy trudnej anatomii, wcześniejszych operacjach lub konieczności przejścia do TKA czas może być dłuższy. Bezpieczeństwo i precyzja są ważniejsze od samej szybkości.
Możliwe jest znieczulenie podpajęczynówkowe albo ogólne, często uzupełnione blokadą nerwów i wielomodalnym leczeniem bólu. Wybór zależy od stanu zdrowia, leków, preferencji pacjenta i decyzji anestezjologa. Celem jest dobra kontrola bólu bez nadmiernego osłabienia mięśni.
Przy niepowikłanym przebiegu wypis jest możliwy w dniu operacji albo następnego dnia, zależnie od organizacji leczenia. Warunkiem są stabilne parametry, opanowany ból, bezpieczne chodzenie, oddawanie moczu, brak niepokojącego krwawienia i przygotowana pomoc po powrocie do domu.
Najczęściej pacjent wstaje w dniu operacji lub następnego dnia. Obciążanie bywa dozwolone według tolerancji, z balkonikiem lub kulami. Wyjątkiem są sytuacje wymagające ochrony kości albo dodatkowej procedury. Wczesne chodzenie zmniejsza utratę siły i wspiera profilaktykę zakrzepową.
Często od kilkunastu dni do kilku tygodni. O odstawieniu decydują prawidłowy chód bez utykania, kontrola mięśnia czworogłowego, równowaga i brak narastającego bólu. Nie warto rezygnować z kul tylko po to, by spełnić z góry ustalony termin.
Obejmuje kontrolę bólu i obrzęku, odzyskanie pełnego wyprostu, stopniowe zgięcie, aktywację mięśnia czworogłowego, naukę chodu i ćwiczenia równowagi. Następnie zwiększa się siłę, wytrzymałość i obciążenia funkcjonalne. Program powinien uwzględniać stan przed operacją i przebieg gojenia.
Zwykle po około 3–6 tygodniach, gdy pacjent nie przyjmuje leków zaburzających reakcję, chodzi bezpiecznie i potrafi wykonać nagłe hamowanie. Po operacji prawego kolana czas może być dłuższy. Ostateczna decyzja wymaga indywidualnej oceny i uwzględnienia warunków ubezpieczenia.
Do pracy biurowej często po 2–6 tygodniach, zależnie od dojazdu, obrzęku i możliwości robienia przerw. Praca stojąca, na nierównym podłożu albo wymagająca dźwigania może wymagać 6–12 tygodni lub dłużej. Powrót powinien być stopniowy.
Po odzyskaniu ruchu, siły i kontroli można wracać do roweru, pływania, marszu, golfa, treningu siłowego i wybranych sportów rekreacyjnych. Często trwa to około 3–6 miesięcy. Regularne bieganie, skoki i sporty kontaktowe zwiększają obciążenie implantu i wymagają osobnej rozmowy z operatorem.
Po zagojeniu rany mechanicznie jest to zazwyczaj możliwe, choć blizna i przednia część kolana mogą pozostać wrażliwe lub zdrętwiałe. Klękanie należy wprowadzać stopniowo na miękkim podłożu. Samo klękanie nie powinno uszkodzić prawidłowo osadzonego implantu.
Nie można tego zagwarantować. Większość prawidłowo zakwalifikowanych pacjentów uzyskuje znaczną poprawę, ale ból może pochodzić także z kręgosłupa, biodra, tkanek miękkich, stawu rzepkowo-udowego lub pozostawionego przedziału. Możliwe są też sztywność, nadwrażliwość blizny i ból niewyjaśniony.
Należą do nich zakażenie, zakrzepica, zatorowość, krwiak, problem z raną, złamanie plateau, obluzowanie, osiadanie, zużycie polietylenu, zwichnięcie wkładki mobilnej, niestabilność, sztywność, postęp zwyrodnienia w innych przedziałach i utrzymujący się ból. Część powikłań wymaga konwersji do endoprotezy całkowitej.
Niepokoją narastający ból, zaczerwienienie, utrzymujący się wyciek, gorączka, dreszcze, nagły obrzęk lub pogorszenie po wcześniejszej poprawie. Wczesny obrzęk i ocieplenie mogą być fizjologiczne, ale wątpliwości wymagają szybkiej kontroli. Nie należy rozpoczynać antybiotyku bez pobrania potrzebnych badań, jeśli stan pacjenta na to pozwala.
Naturalna choroba może z czasem obejmować pozostałe chrząstki. Ryzyko zwiększają błędna kwalifikacja, już istniejące zaawansowane zmiany i nadmierna korekcja osi przenosząca obciążenie na zdrową stronę. Progresja widoczna w RTG bez bólu nie zawsze wymaga operacji.
Wiele dobrze dobranych i założonych implantów funkcjonuje 10–20 lat lub dłużej, ale nie istnieje gwarantowany termin. Trwałość zależy od konstrukcji, mocowania, techniki, wieku, masy, aktywności, jakości kości i progresji choroby. Należy oceniać wyniki konkretnego systemu, a nie samą nazwę UKA.
W wielu rejestrach średnia częstość rewizji UKA jest wyższa, szczególnie przy małej liczbie zabiegów wykonywanych przez operatora. Z kolei 10-letnie randomizowane badanie TOPKAT wykazało podobne rewizje i wyniki obu metod w rękach doświadczonych chirurgów. Te dane podkreślają znaczenie kwalifikacji, techniki i wyboru sprawdzonego implantu.
Nie zawsze „zwykłą". W prostych przypadkach standardowa TKA jest wystarczająca, ale rozległy ubytek kości, niestabilność lub zakażenie mogą wymagać implantów rewizyjnych. Dlatego stwierdzenie, że każda UKA jest łatwa do wymiany, byłoby zbyt daleko idącym uproszczeniem.
Tak. Pierwsze kontrole oceniają ranę, ruch i rehabilitację, a późniejsze zdjęcia RTG pozwalają porównać ustawienie, ewentualne osiadanie, zużycie i stan innych przedziałów. Nowy ból, obrzęk, niestabilność lub blokowanie są wskazaniem do wcześniejszej wizyty.
Kierownik kliniki
dr n. med. Tomasz Poboży
Specjalista II st. Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu
Doktor nauk medycznych, specjalista II stopnia ortopedii i traumatologii narządu ruchu z ponad 25-letnim doświadczeniem w ultrasonografii ortopedycznej.
Koordynator ortopedii w Klinice Chirurgii Szpitala Medicover w Warszawie. Pierwszy na świecie zabieg wszczepienia spacera podbarkowego InSpace Balloon pod kontrolą USG.